Aanwezig zijn is een Metier
Deel 2 – Ik blijf
De afgelopen weken moest ik meermaals lachen met iets dat op het eerste gezicht niets met elkaar te maken had.
Een voetverzorgster die tijdens een opleiding telkens in slaap viel terwijl anderen indrukwekkende innerlijke reizen maakten.
Een uitnodiging voor een opleiding rond lichaamsbewustzijn die een week later opnieuw werd doorgestuurd, dit keer met een kortingscode.
Een organisatie die alweer een nieuw traject opstartte rond een probleem waar al jaren rapporten over bestaan.
Op het eerste gezicht lijken dat drie totaal verschillende situaties.
Toch zie ik dezelfde dynamiek terugkeren.
We besteden veel aandacht aan bewustwording.
Aan nieuwe inzichten, ervaringen, aan wat zichtbaar wordt.
Veel minder aandacht gaat naar een andere vraag:
Wat gebeurt er nadat iets zichtbaar geworden is?
Dat lijkt misschien een detail, maar ik begin te vermoeden dat precies daar het verschil ontstaat tussen een ervaring en een transformatie.
De meeste mensen die ik ontmoet, weten namelijk veel meer dan ze denken.
Ze weten vaak al lang dat een relatie niet meer werkt.
Ze weten dat een bepaalde dynamiek zich blijft herhalen.
Ze weten dat een team vastloopt.
Ze weten dat hun lichaam signalen geeft.
Ze weten dat iets aandacht vraagt.
Het probleem is zelden het ontbreken van informatie.
De uitdaging begint wanneer die informatie niet langer genegeerd kan worden.
Daar ontstaat een interessant spanningsveld.
Want op het moment dat iets zichtbaar wordt, ontstaat bijna automatisch de neiging om in beweging te komen.
We willen verklaren waarom het zo is.
We willen het oplossen.
We willen een methode vinden.
We willen een opleiding volgen.
We willen een plan maken.
Allemaal begrijpelijke reacties.
Maar soms vraag ik me af of we daarmee niet te snel voorbijgaan aan een andere stap.
Namelijk aanwezig blijven bij wat zichtbaar werd.
Niet om passief te worden of om niets te doen.
Maar omdat de kwaliteit van ons handelen vaak bepaald wordt door de mate waarin we bereid zijn te blijven kijken voordat we beginnen te bewegen.
Dat geldt voor mensen, geldt voor teams, geldt voor organisaties.
En misschien is dat ook de reden waarom zoveel verandertrajecten vastlopen.
Niet omdat de inzichten ontbreken.
Maar omdat het systeem moeite heeft om aanwezig te blijven bij wat het inmiddels weet.
De vraag wordt dan niet langer:
"Wat zien we?"
Maar:
"Wat kunnen we dragen?"
Dat is een veel moeilijkere vraag.
En misschien ook een eerlijkere.
Want zien gebeurt soms snel.
Aanwezig blijven bij wat je ziet vraagt iets anders.
Het vraagt tijd en vraagt discipline.
Het vraagt de bereidheid om niet onmiddellijk weg te bewegen van wat ongemakkelijk is.
Misschien is dat waarom ik steeds vaker denk dat aanwezigheid geen toestand is.
Maar een metier.
